Wat is een VPN en waar gebruik je het voor?

In het kort

Een VPN (Virtual Private Network) is een versleutelde verbinding tussen je apparaat en een server van het VPN-bedrijf. Alles wat je naar internet stuurt, gaat eerst naar die server en pas daarna naar de website. Niemand daartussen kan het lezen, en de sites die je bezoekt zien het IP-adres van de server in plaats van het jouwe.

Nieuw is de techniek niet. Bedrijven gebruiken VPN’s al tientallen jaren, zodat medewerkers vanuit huis veilig bij het kantoornetwerk kunnen. Consumentendiensten zoals die op onze kaart werken op dezelfde manier, alleen krijg je in plaats van een kantoor servers in tientallen landen.

Waar mensen het voor gebruiken

Openbare wifi

Op een open netwerk in een hotel of op een vliegveld weet je niet wie het heeft opgezet of wie er nog meer verbonden is. De meeste sites gebruiken tegenwoordig HTTPS, maar welke diensten je gebruikt is nog steeds zichtbaar, en sommige apps versleutelen slecht of helemaal niet. Met een VPN verlaat je verkeer je telefoon al versleuteld. Meer in VPN op openbare wifi.

Privacy tegenover je provider en adverteerders

Je internetprovider ziet met welke domeinen je verbinding maakt. Met een VPN ziet hij alleen nog één versleutelde verbinding. Websites en advertentienetwerken raken je echte IP-adres kwijt, en dat verraadt meestal je woonplaats en soms zelfs je wijk.

Een IP-adres uit een ander land

Maak je verbinding met een server in een bepaald land, dan krijg je daar een lokaal IP-adres. Dat helpt als je bank je niet laat inloggen vanuit het buitenland, als je werkt met klanten in een andere markt of als je wilt zien hoe een site of advertentie er elders uitziet. De VPN-kaart laat zien wie waar servers heeft.

Wat een VPN niet doet

Het houdt geen malware tegen die je zelf downloadt, al blokkeren sommige aanbieders bekende kwaadaardige sites. Het verbergt je niet voor een dienst waar je bent ingelogd, want een account blijft een account, wat je IP-adres ook is. En je wordt er niet volledig anoniem door: cookies, browserfingerprinting en je eigen gewoonten kunnen je nog steeds herkenbaar maken. Daarover gaat Online anonimiteit.

Is het legaal?

In het grootste deel van de wereld wel, ook in de VS, het VK, Canada, Australië en de hele EU, Nederland en België dus inbegrepen. Banken, bedrijven, redacties en gewone gebruikers vertrouwen er dagelijks op. Een handvol landen beperkt of verbiedt VPN’s, dus zoek dat uit voordat je op reis gaat. Een VPN verandert niets aan wat online legaal is, en sommige streamingdiensten beperken in hun voorwaarden de toegang van buiten bepaalde landen.

Gratis of betaald?

Servers kosten geld, dus een gratis dienst moet zichzelf op een andere manier terugverdienen. De veilige keuze is een gratis abonnement van een gevestigd bedrijf. Proton VPN heeft geen datalimiet, maar laat je het land niet kiezen, terwijl je bij Windscribe en TunnelBear een maandelijkse databundel krijgt. Wees voorzichtig met anonieme apps die een “gratis onbeperkte VPN” beloven: soms zijn jouw gegevens het product dat wordt verkocht.

Aan de slag

Bepaal uit welk land je een IP-adres nodig hebt en kijk op de kaart wie daar servers heeft. Vergelijk daarna een paar aanbieders op de pagina VPN-aanbieders. Heb je je aangemeld, installeer dan de app, log in en kies een land uit de lijst. Je kunt wisselen wanneer je wilt.